تاریخچه پردازندههای گرافیکی AMD
AMD (Advanced Micro Devices)
یکی از بزرگترین شرکتهای تولیدکننده پردازندههای گرافیکی و مرکزی است. تاریخچه پردازندههای گرافیکی AMD به دو بخش اصلی تقسیم میشود:
۱. دوران ATI Technologies (۱۹۸۵-۲۰۰۶)
پیش از خریداری ATI توسط AMD، این شرکت به عنوان یکی از پیشروان در تولید پردازندههای گرافیکی شناخته میشد:
- ۱۹۹۶: عرضهی اولین کارت گرافیک به نام ۳D Rage.
- ۲۰۰۰: معرفی سری Radeon، که به مرور جایگاه این برند را در بازار تثبیت کرد.
- اولین مدل سری Radeon یعنی Radeon DDR (R۱۰۰)با پشتیبانی از DirectX ۷ عرضه شد.
۲. پس از خرید ATI توسط AMD (۲۰۰۶ – تاکنون)
در سال ۲۰۰۶ شرکت ATI را خریداری کرد و برند Radeon تحت نام AMD ادامه یافت. این ادغام باعث گسترش توانمندیهای AMD در زمینه گرافیک شد.
سیر تکاملی پردازندههای گرافیکی AMD
۱. سریهای اولیه (۲۰۰۰-۲۰۰۵):
- Radeon ۷۰۰۰ تا ۹۸۰۰ (R۱۰۰ تا R۳۰۰): اولین مدلها با هدف رقابت با NVIDIA GeForce عرضه شدند.
- سری Radeon ۹۸۰۰ Pro در زمان خود یکی از بهترین کارتهای گرافیک برای بازیهای ۳D بود.
۲. سری HD (۲۰۰۷-۲۰۱۳) : از معماری جدید برای رقابت مستقیم با NVIDIA استفاده کرد:
- HD ۲۰۰۰ (R۶۰۰): اولین سری Radeon HD.
- HD ۴۰۰۰ , ۵۰۰۰: پشتیبانی از DirectX ۱۰ و DirectX ۱۱.
- HD ۷۰۰۰ (۲۰۱۲): معماری GCN (Graphics Core Next) معرفی شد که تا سالها مورد استفاده قرار گرفت.
۳. سری Radeon RX (۲۰۱۶ – تاکنون):
- سری RX، با تمرکز بر بهینهسازی قدرت و عملکرد:
– Radeon RX ۴۰۰ و ۵۰۰ (Polaris): کارتهای میانرده با مصرف انرژی بهینه.
– Radeon RX Vega (۲۰۱۷): مناسب برای بازیهای سنگین و محاسبات حرفهای.
– Radeon RX ۵۰۰۰ (Navi ۱۰): اولین سری مبتنی بر معماری RDNA.
– Radeon RX ۶۰۰۰ (RDNA ۲): معرفی قابلیت Ray Tracing و معماری پیشرفته.
۴. سری Radeon PRO :
این سری مخصوص کاربران حرفهای مانند طراحان، انیماتورها و مهندسان است و بهینهسازی برای کارهای غیر بازی ارائه میدهد.
معماریهای مهم AMD
۱. Terascale (۲۰۰۷-۲۰۱۱): معماری اولیه HD.
۲. GCN (۲۰۱۲-۲۰۲۰): پیشرفت چشمگیر در عملکرد پردازش موازی.
۳. RDNA (۲۰۱۹ – تاکنون): تمرکز بر بازیها و بهبود مصرف انرژی.
۴. RDNA ۲: رقابت مستقیم با NVIDIA در زمینه Ray Tracing.
۵. RDNA ۳ (۲۰۲۲): معماری چند تراشهای برای افزایش عملکرد.
محصولات مهم AMD در سالهای اخیر:
- Radeon RX ۷۹۰۰ XTX (۲۰۲۲): پرچمدار RDNA ۳.
- Radeon RX ۷۶۰۰ (۲۰۲۳): مناسب برای گیمرهای میانرده.
Radeon Pro W۷۹۰۰ - (۲۰۲۳): مناسب برای کارهای حرفهای.

